Als je iets erft, bijvoorbeeld geld, een huis of andere bezittingen, dan betaal je daarover erfbelasting. Die belasting betaal je omdat het vermogen van iemand anders naar jou overgaat. Wat je erft heeft invloed op jouw inkomstenbelasting. Dat kan soms aanvoelen als dubbel verschuldigde belasting, maar het is eigenlijk een logisch gevolg van hoe het belastingstelsel werkt.

Erfbelasting én box 3: een combinatie die telt
Wat je erft, wordt jouw vermogen. Dat vermogen moet je opgeven in box 3 van je aangifte inkomstenbelasting. Box 3 gaat over sparen en beleggen, dus ook over het vermogen dat je via een erfenis hebt ontvangen. Omdat je over dat vermogen ook erfbelasting bent verschuldigd, zou je kunnen denken: betaal ik nu twee keer belasting? Dat is begrijpelijk, maar het zit anders in elkaar.Het systeem werkt namelijk zo dat eerst de erfbelasting wordt geheven over wat je hebt gekregen. Daarna wordt het vermogen dat je hebt, inclusief de erfenis, meegenomen in box 3 van jouw aangifte inkomstenbelasting. Dit is vergelijkbaar met hoe loonbelasting en btw ook werken: je betaalt belasting over je loon, maar als je dat loon op een spaarrekening zet, betaal je in box 3 ook belasting over de (veronderstelde) rente die je ontvangt. Of als je iets koopt, betaal je btw over dat product. Zo is het belastingstelsel al jarenlang ingericht.

Hoe geef je de erfenis aan in je aangifte?
In je aangifte inkomstenbelasting 2024 geef je het geërfde vermogen aan in box 3. Daarbij mag je de erfbelasting die je nog moet betalen ook als schuld in box 3 opvoeren. Dit betekent dat je niet over de volledige waarde van de erfenis belasting betaalt in box 3, maar over de waarde na aftrek van de erfbelasting (dus de nettoverkrijging). Hoeveel dat precies is, hangt af van je totale vermogen en het forfaitaire rendement dat de Belastingdienst hanteert.

Wat verandert er in box 3?
De manier waarop het inkomen uit sparen en beleggen (box 3) wordt berekend, is veranderd door uitspraken van de Hoge Raad. De Hoge Raad heeft in juni 2024 bepaald dat het inkomen uit box 3 moet worden gebaseerd op het werkelijk behaalde rendement, als dat lager is dan het forfaitaire (veronderstelde) rendement dat de Belastingdienst gebruikt.

Dit betekent dat je mogelijk minder belasting hoeft te betalen als je vermogen minder heeft opgeleverd dan volgens de forfaitaire percentages van box 3 in jouw aangifte inkomstenbelasting. Helaas is het nu nog niet mogelijk om het werkelijke rendement aan te geven in je aangifte. De Belastingdienst werkt aan een formulier dat in juli 2025 beschikbaar komt. Zodra dat er is, kunnen we je verder helpen om je aangifte aan te passen.

Wat kun je nu doen?
Als je de definitieve aanslag inkomstenbelasting 2024 hebt ontvangen, is het verstandig om deze samen met ons door te nemen. We kunnen dan bekijken of er mogelijkheden zijn om bezwaar te maken of de aangifte aan te passen, bijvoorbeeld als het forfaitaire rendement te hoog is vastgesteld ten opzichte van het werkelijke rendement.

Heb je vragen over erfbelasting, box 3 of je aangifte? Neem gerust contact met ons op. We helpen je graag om het overzicht te bewaren en het beste uit je situatie te halen.